cPanel Zone Editor ile DNS Kaydı Ekleme ve Düzenleme

Elinizde bir doğrulama kodu var. Google Search Console "şu TXT kaydını ekleyin" diyor, Microsoft 365 "MX kayıtlarını şununla değiştirin" diyor ya da bir yazılımcı "blog alt alan adını şu IP'ye yönlendirir misiniz" diye yazmış. cPanel'e giriyorsunuz, Zone Editor'ü buluyorsunuz, kaydı ekliyorsunuz, "Kayıt eklendi" yeşil bildirimi geliyor. Sonra doğrulama sayfasına dönüp "Doğrula" diyorsunuz ve karşınıza yine "kayıt bulunamadı" çıkıyor.

Bu senaryoda en sık yapılan hata, kaydı yanlış eklemek değil, yanlış yerde eklemektir. cPanel'in Zone Editor ekranı, alan adının DNS bölgesini yalnızca o sunucu o alan adı için yetkiliyse yönetir. Alan adınızın nameserver'ları Cloudflare'e, alan adı kayıt firmanıza ya da başka bir sağlayıcıya bakıyorsa, Zone Editor'de yaptığınız değişiklik dosyaya yazılır, ekranda görünür, hatta sunucunun kendi içinden sorgulandığında bile döner — ama internetteki hiç kimse onu görmez. Çünkü dünya cevabı başka bir nameserver'dan alır.

Bu yazıda önce o kontrolü yapıyoruz, sonra Zone Editor'ü gerçekten kullanmanız gereken üç somut görev üzerinden ilerliyoruz: doğrulama TXT kaydı, e-posta için MX kaydı ve alt alan adı A kaydı. Her adımın sonunda kaydın yayına çıkıp çıkmadığını ölçen tek satırlık bir komut var, çünkü "eklendi" bildirimi ile "internet bunu görüyor" arasında ciddi bir mesafe var.

Önce Şunu Doğrulayın: Bu Ekran Sizin İçin Çalışıyor mu?#

Tek bir soru: alan adınızın yetkili nameserver'ları hosting sunucunuzu mu gösteriyor? Cevabı terminalden veya çevrimiçi bir sorgu aracından alabilirsiniz:

dig +short NS ornek.com

Dönen değerler ns1.hostingsaglayiciniz.com gibi hosting firmanıza aitse Zone Editor sizin doğru adresinizdir. Dönen değerler şuna benziyorsa Zone Editor'de yapacağınız hiçbir şeyin etkisi olmayacaktır:

Bu ayrım genel bir kural olarak şöyle özetlenebilir: DNS kayıtları, nameserver'ların işaret ettiği yerde düzenlenir. Hangi panelin yetkili olduğunu belirleme mantığı DNS kayıtları hangi panelden değiştirilir yazısında ayrıntılı anlatılıyor.

Cloudflare kullanıyorsanız durum biraz daha kafa karıştırıcıdır: alan adı Cloudflare'e devredilmiştir ama hosting hâlâ cPanel'dedir. Bu tamamen normal bir kurulumdur; sadece DNS kayıtları artık Cloudflare'de yaşar. Bu mimarinin nasıl çalıştığını Cloudflare DNS ve CDN yazısında bulabilirsiniz.

Bir istisna var: nameserver'lar başka yerde olsa bile sunucu, kendi içindeki e-posta ve site yönlendirmeleri için yerel bölgeyi kullanmaya devam edebilir. Bu yüzden Zone Editor'deki kayıtlar tamamen anlamsız değildir, ama dışarıya karşı bağlayıcı da değildir.

Zone Editor'ü Nerede Bulacaksınız ve Ekranı Nasıl Okursunuz#

cPanel ana sayfasında Domains (Alan Adları) bölümünde Zone Editor simgesi bulunur. Bulamıyorsanız üstteki arama kutusuna "zone" yazın; yine çıkmıyorsa hosting paketinizde bu özellik kapatılmış olabilir ve sağlayıcınızdan açmasını istemeniz gerekir.

Ekranda hesabınızdaki her alan adı için bir satır ve iki tür düğme görürsünüz:

• Hızlı ekleme düğmeleri (+ A Record, + CNAME Record, + MX Record): iki alanlık küçük bir form açar, en sık yapılan işler için pratiktir.
• Manage / Yönet: bölgedeki tüm kayıtları listeler, filtreler, düzenlemenizi ve silmenizi sağlar. Asıl çalışma alanı burasıdır.

Manage ekranında üst kısımda kayıt tipine göre filtreleme sekmeleri vardır. Varsayılan görünüm bazı sistem kayıtlarını gizler; bir kaydı göremiyorsanız filtreyi "Tümü" yapın.

Listede zaten dolu bir sürü satır göreceksiniz. Alan adı bir cPanel hesabına eklendiğinde bölge otomatik oluşturulur ve içinde SOA, NS, kök A kaydı, www kaydı, mail kaydı, otomatik yapılandırma kayıtları ve varsayılan bir SPF satırı bulunur. Bunları anlamadan silmeyin; özellikle SOA ve NS satırları bölgenin iskeletidir. Bir bölge dosyasının satırlarını okumakta zorlanıyorsanız DNS zone dosyası yapısı iyi bir referanstır.

Zone Editor'ün Desteklediği Kayıt Tipleri#

Manage ekranındaki Add Record açılır menüsünde şu tipler bulunur:

DMARC seçeneği ayrı bir kayıt tipi değildir; cPanel size doldurması kolay bir form gösterir ve arka planda _dmarc adında bir TXT kaydı yazar. Aynı şekilde SPF de bir TXT kaydıdır. E-posta kimlik doğrulama kayıtlarının üçünü birlikte kurmak için SPF, DKIM ve DMARC yapılandırması yazısına bakabilirsiniz.

Önemli bir uyarı: cPanel'in Email Deliverability ekranı SPF ve DKIM kayıtlarını kendisi yönetir. O ekrandan yönetilen bir kaydı Zone Editor'den elle değiştirirseniz iki taraf birbirini ezer ve e-posta teslimi bozulur. SPF/DKIM için Email Deliverability, diğer her şey için Zone Editor kuralını benimseyin.

Görev 1: Google veya Microsoft Doğrulama TXT Kaydı Ekleme#

Search Console, Microsoft 365 kurulumu ve birçok üçüncü taraf servis, alan adının size ait olduğunu ispatlamanız için kök alan adına bir TXT kaydı istemenizi ister. Adımlar:

1. Zone Editor'de ilgili alan adının Manage düğmesine tıklayın.
2. Add Record menüsünden TXT seçin.
3. Name alanına kök alan adı için yalnızca @ yazın (veya alanı sadece alan adının kendisiyle bırakın).
4. TTL değerini 14400 bırakabilirsiniz; acele ediyorsanız 300 yapın.
5. Record / Value alanına servisin verdiği dizeyi olduğu gibi yapıştırın:

google-site-verification=8gK2mQx7pLR4tYn0sVzB1cE5dHf9jUwA3iOq6XyN

Microsoft 365 için değer MS=ms12345678 biçiminde olur. Yandex için yandex-verification: abcdef123456 gibi görünür.

Değeri yapıştırırken üç şeye dikkat edin. Birincisi, kopyalarken başına veya sonuna boşluk almayın; DNS bunu farklı bir değer sayar. İkincisi, tırnak işaretlerini kendiniz eklemeyin — cPanel gerekirse ekler, siz eklerseniz çift tırnaklı bozuk bir değer oluşur. Üçüncüsü, aynı ada birden fazla TXT kaydı eklenebilir; mevcut SPF satırını silip yerine doğrulama kodunu yazmanıza gerek yoktur, ikisi yan yana yaşar.

Kaydettikten sonra yayına çıkıp çıkmadığını doğrudan ölçün:

dig +short TXT ornek.com @8.8.8.8

Çıktıda hem eski SPF satırınızı hem yeni doğrulama dizenizi görmelisiniz. Henüz görünmüyorsa, sunucunun kendi cevabını sorarak kaydın gerçekten yazılıp yazılmadığını ayırt edebilirsiniz:

dig +short TXT ornek.com @ns1.hostingsaglayiciniz.com

Bu sorgu kaydı gösteriyor ama Google'ın sunucusu göstermiyorsa, sorun yayılma süresidir ve beklemeniz yeterlidir. İkisi de göstermiyorsa kayıt yanlış ada yazılmış demektir — bir sonraki bölümdeki nokta tuzağına bakın.

Görev 2: E-posta İçin MX Kaydı Değiştirme#

E-postayı Google Workspace, Microsoft 365 ya da başka bir sağlayıcıya taşıdığınızda MX kayıtlarını değiştirmeniz gerekir. Bu, Zone Editor'de en çok hata yapılan işlemdir çünkü iki ayrı yerde değişiklik gerektirir ve ikincisi genelde atlanır.

Birinci kısım: MX kayıtlarını değiştirin.

Manage ekranında tipi MX olan satırları filtreleyin. Varsayılan olarak mail.ornek.com hedefini gösteren tek bir kayıt görürsünüz. Yeni sağlayıcınızın verdiği kayıtları eklemeden önce eskiyi silmeyin; önce yenileri ekleyip sonra eskiyi silmek, geçiş anında hiç kayıt olmayan bir boşluk oluşmasını engeller.

Google Workspace için tek satır yeterlidir:

ornek.com.   3600  IN  MX  1  smtp.google.com.

Microsoft 365 için hedef, kiracınıza özel üretilir:

ornek.com.   3600  IN  MX  0  ornek-com.mail.protection.outlook.com.

Üç kural: Priority (öncelik) alanı küçük sayı = yüksek öncelik demektir. Hedef mutlaka bir alan adı olmalıdır, IP adresi değil — MX kaydına IP yazmak protokole aykırıdır ve bazı gönderen sunucular mektubu tamamen reddeder. Hedefin sonundaki nokta, adın tam nitelikli olduğunu belirtir; cPanel çoğu sürümde bunu sizin için ekler, ama elle yazıyorsanız koymak güvenlidir.

İkinci kısım — atlanan adım: Email Routing'i değiştirin.

cPanel varsayılan olarak alan adının e-postasını kendi üzerinde teslim etmeye çalışır. MX kayıtlarını dışarı çevirseniz bile bu ayar "Local Mail Exchanger" kaldığı sürece, aynı sunucudaki bir hesaptan gönderilen mektuplar dışarı çıkmaz; sunucu "bu alan adı zaten benim" deyip mektubu yerel posta kutusuna bırakır. Sonuç, herkesin bildiği o tuhaf tablodur: dışarıdan gelen mektuplar Google'a düşer, kendi sitenizin iletişim formundan gidenler kaybolur.

Düzeltmek için cPanel ana sayfasında Email » Email Routing ekranını açın, alan adını seçin ve Remote Mail Exchanger işaretleyin. MX yönlendirme mantığının ayrıntıları için cPanel MX kaydı ve e-posta yönlendirme yazısına bakın.

Doğrulama:

dig +short MX ornek.com @8.8.8.8

Yalnızca yeni sağlayıcının hedeflerini görmelisiniz. Listede hâlâ mail.ornek.com duruyorsa eski kaydı silmeyi unutmuşsunuz demektir; kalırsa bazı gönderenler mektubu oraya bırakır ve kullanıcı "bazı mailler gelmiyor" der.

Görev 3: Alt Alan Adı İçin A Kaydı Ekleme#

blog.ornek.com adresini başka bir sunucuya, örneğin bir uygulama sunucusuna ya da bir VDS'e yönlendirmek isteyelim. Bu, Zone Editor'ün en basit işidir:

1. Manage ekranında Add Record » A seçin.
2. Name alanına yalnızca blog yazın. Tamamını (blog.ornek.com) yazmanız gerekmez ve yazarsanız sorun çıkar — bir sonraki bölüme bakın.
3. TTL: geçiş yapıyorsanız 300, oturmuş bir kayıtsa 14400.
4. Record alanına hedef IPv4 adresini yazın: 203.0.113.25.

blog.ornek.com.   300  IN  A  203.0.113.25

Burada çok önemli bir ayrım var: Zone Editor yalnızca DNS kaydını oluşturur, sunucuda bir site oluşturmaz. Alt alan adının aynı cPanel hesabında barınmasını istiyorsanız Zone Editor değil, Domains / Subdomains ekranını kullanmalısınız; o ekran hem DNS kaydını hem de belge kökü klasörünü birlikte üretir. Zone Editor'ü, alt alan adı başka bir sunucuya gidecekse tercih edin. İki yolun farkı alt alan adı oluşturma yazısında karşılaştırmalı anlatılıyor.

CNAME mi A mı sorusuna kısa cevap: hedef sabit bir IP ise A kaydı kullanın. Hedef başka bir ad ise (kargo.ornek.com → takip.saglayici.com) CNAME kullanın. Ama kök alan adına CNAME yazamazsınız — ornek.com için CNAME denemesi ya reddedilir ya da bölgedeki diğer kayıtları (MX dahil) işlevsiz bırakır. CNAME, aynı adda başka hiçbir kaydın bulunmamasını şart koşar; kök alan adında ise zaten SOA ve NS kayıtları vardır.

Doğrulama:

dig +short A blog.ornek.com @1.1.1.1

Ad Alanındaki Nokta Tuzağı: ornek.com.ornek.com#

Zone Editor'de eklenen kayıtların yaklaşık her onda biri bu yüzden çalışmaz. cPanel, Name alanına yazdığınız değer noktayla bitmiyorsa sonuna bölgenin adını otomatik ekler. Yani:

Kural basit: ya sadece alt kısmı yazın, ya da tam adı yazıp sonuna nokta koyun. Doğrulama TXT'niz yayına çıkmıyorsa ilk bakacağınız yer burasıdır. Manage listesinde kaydın adına dikkatle bakın; ornek.com.ornek.com gibi bir satır görüyorsanız suçluyu buldunuz.

Aynı kural hedef alanı için de geçerlidir. MX ve CNAME hedeflerini noktayla bitirmezseniz, bazı sürümler smtp.google.com.ornek.com gibi anlamsız bir hedef üretir.

Kayıt Düzenleme, Silme ve Reset Zone Tehlikesi#

Mevcut bir kaydı değiştirmek için Manage listesinde satırın sağındaki Edit düğmesini kullanın, kaydı silip yeniden oluşturmayın. Silip eklemek, arada kısa bir boşluk yaratır ve o sırada gelen sorgular olumsuz sonucu önbelleğe alabilir.

Manage ekranında bir de Reset Zone düğmesi vardır ve adı ne yaptığını yeterince açık anlatmaz. Bu düğme bölgeyi cPanel'in varsayılan haline geri döndürür: elle eklediğiniz tüm TXT doğrulamaları, dış MX kayıtları, alt alan adı A kayıtları ve CAA satırları silinir; yerlerine sunucunun standart kayıtları gelir. E-postası dışarıda olan bir alan adında Reset Zone'a basmak, tüm e-posta akışını anında sunucuya geri çevirir. Bu düğmeye yalnızca bölgeyi bilinçli olarak sıfırdan kurmak istediğinizde dokunun.

Büyük bir değişikliğe girmeden önce mevcut kayıtları bir yere kopyalayın. En hızlı yol, bölgenin dışarıdan görünen halini almaktır:

dig ornek.com ANY @ns1.hostingsaglayiciniz.com

Daha kapsamlı bölge yönetimi (birden çok hesabın bölgesini toplu düzenleme, satır satır ham düzenleme) sunucu yöneticiliği tarafında kalır; WHM üzerinden DNS bölgesi düzenleme o tarafı ele alıyor.

TTL'i Ne Zaman Düşürmelisiniz?#

cPanel varsayılan TTL değeri 14400 saniyedir, yani 4 saat. Bu, bir kaydı değiştirdiğinizde dünyadaki çözücülerin eski cevabı 4 saate kadar önbellekte tutabileceği anlamına gelir.

Pratik yaklaşım şudur: taşınmadan en az bir TTL süresi önce ilgili kaydın TTL'ini 300 (5 dakika) yapın ve kaydedin. Eski değer önbelleklerden düştüğünde artık herkes kısa TTL'i görür. Asıl değişikliği yaptığınızda geçiş 5 dakikada tamamlanır. Taşınma bittikten ve her şey oturduktan sonra TTL'i eski değerine çıkarın; sürekli düşük TTL, nameserver'larınıza gereksiz sorgu yükü bindirir.

Bu mekanizmanın ayrıntısı ve doğru değer seçimi için TTL nedir yazısına bakabilirsiniz. Değişikliğin ne kadar sürede oturacağını tahmin ederken DNS propagasyon süresi yazısındaki ölçütler işinize yarar.

Eklediğim Kayıt Görünmüyor: Doğrulama Sırası#

"Kaydı ekledim ama çalışmıyor" durumunda şu üç sorguyu bu sırayla çalıştırın; hangisinde koptuğu size nedeni söyler.

# 1) Sunucunun kendi cevabı: kayıt gerçekten yazıldı mı?
dig +short TXT ornek.com @ns1.hostingsaglayiciniz.com

# 2) Kamusal çözücü: dünya bunu görüyor mu?
dig +short TXT ornek.com @8.8.8.8

# 3) Yetkili sunucular kimler: doğru panelde miyim?
dig +short NS ornek.com

Yorumlama tablosu:

Kendi bilgisayarınızda hâlâ eski değeri görüyorsanız yerel önbellek devrededir; DNS önbelleğini temizleme yöntemleriyle sıfırlayabilirsiniz. Sorgu komutlarının bayrakları ve daha ileri kullanımları için dig ve nslookup ile DNS sorgulama yazısı ayrıntılı bir başvuru kaynağıdır.

Sıkça Sorulan Sorular#

Zone Editor'de kayıt ekledim ama hiçbir şey değişmedi, neden?#

En olası neden, alan adınızın nameserver'larının bu sunucuyu göstermemesidir. Alan adı Cloudflare'e ya da kayıt firmanızın DNS servisine devredilmişse, dünya cevabı oradan alır ve cPanel'deki bölge dosyası hiç okunmaz. dig +short NS ornek.com komutunun çıktısına bakın; hosting firmanızın adını görmüyorsanız kayıtları o çıktıdaki sağlayıcının panelinden düzenlemeniz gerekir.

Name alanına @ yazmak ne anlama geliyor?#

@ işareti "bölgenin kendisi", yani kök alan adı demektir. ornek.com için bir kayıt oluşturuyorsanız Name alanına @ yazmanız, tam adı elle yazmaktan hem daha kısa hem daha güvenlidir. Tam adı yazdığınızda ve sonuna nokta koymadığınızda cPanel bölge adını bir kez daha ekler; ortaya ornek.com.ornek.com gibi hiçbir işe yaramayan bir kayıt çıkar.

MX kaydını değiştirdim ama e-postalar hâlâ eski sunucuya gidiyor?#

İki ihtimal var. Birincisi, cPanel'deki Email Routing ayarı hâlâ "Local Mail Exchanger" durumundadır; bu durumda aynı sunucudan gönderilen mektuplar dışarı çıkmadan yerel posta kutusuna teslim edilir. Email » Email Routing ekranından "Remote Mail Exchanger" seçin. İkincisi, eski MX kaydını silmemiş olabilirsiniz; listede kalan eski hedef, bazı gönderenlerin mektubu oraya bırakmasına neden olur.

Kök alan adı için neden CNAME kaydı ekleyemiyorum?#

CNAME kaydı, aynı adda başka hiçbir kaydın bulunmamasını gerektirir. Kök alan adında ise zorunlu olarak SOA ve NS kayıtları vardır, çoğu zaman MX ve TXT de bulunur. Bu yüzden ornek.com için CNAME tanımlamak protokole aykırıdır ve kabul edilse bile e-posta ile doğrulama kayıtlarını işlevsiz bırakır. Kök alan adını bir hedefe yönlendirmek istiyorsanız A kaydı kullanın ya da sağlayıcınızın sunduğu takma ad özelliğine bakın.

Bir isimde birden fazla TXT kaydı olabilir mi?#

Evet, olabilir ve çoğu kurulumda vardır. SPF kaydınız, Google doğrulama diziniz ve başka bir servisin doğrulama kodu aynı anda kök alan adında durabilir. Yeni bir doğrulama kodu eklerken mevcut TXT satırını silmeniz gerekmez, yeni bir kayıt olarak ekleyin. Tek istisna SPF'tir: bir alan adında yalnızca bir tane v=spf1 ile başlayan TXT satırı bulunmalıdır, ikincisi eklenirse tüm SPF doğrulaması geçersiz sayılır.

TTL değerini kaç yapmalıyım?#

Değişiklik yapmayı planlamıyorsanız cPanel'in varsayılanı olan 14400 saniye (4 saat) uygundur. Sunucu taşıma veya e-posta sağlayıcısı değiştirme gibi bir geçiş öncesinde, geçişten en az bir TTL süresi önce ilgili kaydı 300 saniyeye indirin; böylece asıl değişiklik dakikalar içinde yayılır. Geçiş tamamlanıp her şey oturduktan sonra değeri tekrar yükseltin, sürekli düşük TTL nameserver'larınıza gereksiz sorgu yükü bindirir.