Kayıt kuruluşundan gelen mail kısa ve tatsız: "Başvurunuz uygun bulunmamıştır." Gerekçe satırında tek cümle var — "belge yetersiz" ya da "alan adı ile başvuru sahibi uyumsuz" gibi. Neyin yetersiz olduğu, hangi belgenin hangi kısmının kabul edilmediği yazmıyor. Siz iki hafta önce baro belgenizi tarayıp yüklediniz ve o günden beri alan adının size tahsis edilmesini bekliyordunuz.
Bu noktada iki yanlış refleks vardır. Birincisi aynı belgeyi tekrar yükleyip yeniden başvurmak — aynı belge ikinci kez de aynı sonucu verir ve bir hafta daha kaybedersiniz. İkincisi vazgeçip belgesiz bir uzantıya kaymak; bazen doğru karardır ama çoğu zaman gerekmez, çünkü ret sebeplerinin büyük kısmı beş dakikada düzeltilebilecek şeylerdir.
Bu yazı ret bildiriminden sonrasına odaklanıyor: başvurunuzun neden reddedildiğini gerekçe cümlesinden nasıl çıkaracağınızı, hangi uzantı için hangi belgenin kabul edildiğini, taranmış evrakın hangi teknik özelliklerde olması gerektiğini ve eksikliği giderip nasıl yeniden başvuracağınızı sırayla ele alacağız.
Reddedilen Başvuru Alan Adınızı Kaybettirmez#
Önce paniği azaltalım. Belgeli uzantılarda tahsis, başvuru ücretini ödediğiniz anda değil, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu belgeleri uygun bulduğunda gerçekleşir. Başvurunuz reddedildiğinde alan adı size tahsis edilmemiş olur — ama başkasına da tahsis edilmiş değildir. Eksikliği giderip aynı isim için yeniden başvurabilirsiniz.
Yine de acele etmenizde fayda var: belgeli uzantılarda "ilk gelen ilk alır" kuralı belgesiz uzantılardaki kadar keskin işlemez, tahsis belgenin uygunluğuna bağlıdır; fakat aynı isim için başka bir başvuru sahibi de sıraya girmiş olabilir. Sizin başvurunuz reddedilince onunki değerlendirmeye alınabilir. Bu yüzden ret bildirimini aldığınız gün belgeyi düzeltip yeniden göndermek, iki hafta sonra göndermekten anlamlı biçimde daha güvenlidir.
İkinci pratik konu ücret. Kayıt kuruluşları ücreti başvuru anında mı yoksa tahsis anında mı tahsil ettiği ve ret durumunda ne yaptığı konusunda birbirinden farklı politikalar izler. Ret bildirimini alır almaz kayıt kuruluşunuza "ikinci başvuru için yeniden ücret ödeyecek miyim?" diye sorun; çoğu firma aynı başvurunun eksik belge tamamlaması olarak devam ettirir. TRABİS'in genel işleyişini hiç incelemediyseniz TRABİS nedir yazısı sistemin kim tarafından nasıl işletildiğini özetliyor.
Bu Uzantı Gerçekten Belge İstiyor mu?#
Şaşırtıcı ama en sık ret sebeplerinden biri, aslında belge gerektirmeyen bir işletmenin belge gerektiren bir uzantıya başvurmasıdır. 14 Eylül 2022'de TRABİS devreye girdiğinde com.tr, net.tr ve org.tr belgesiz tahsise açıldı. Yani bir şirket olarak sirketiniz.com.tr için artık ticaret sicil gazetesi yüklemeniz gerekmiyor; alan adı boştaysa doğrudan alırsınız.
| Uzantı | Belge | Kime açık |
|---|---|---|
com.tr, net.tr, org.tr | Gerekmez | Herkes, ilk gelen alır |
biz.tr, info.tr, tv.tr, gen.tr, web.tr | Gerekmez | Herkes, ilk gelen alır |
name.tr, bbs.tr, tel.tr | Gerekmez | Herkes, ilk gelen alır |
av.tr | Gerekir | Baroya kayıtlı avukatlar |
dr.tr | Gerekir | Tabipler ve özel sağlık kuruluşları |
k12.tr | Gerekir | MEB'e bağlı okullar |
edu.tr | Gerekir | YÖK'e bağlı yükseköğretim kurumları |
bel.tr | Gerekir | Belediyeler |
pol.tr | Gerekir | Emniyet teşkilatı birimleri |
tsk.tr | Gerekir | Türk Silahlı Kuvvetleri birimleri |
gov.tr | Gerekir | Kamu kurum ve kuruluşları |
kep.tr | Gerekir | Yetkilendirilmiş KEP hizmet sağlayıcıları |
Tabloyu okuduktan sonra kendinize şu soruyu sorun: bana lazım olan gerçekten av.tr mi, yoksa com.tr mi? Bir hukuk bürosu hukukburosu.com.tr adresini belgesiz alabilirken, av.tr yalnızca avukatın kendi adına ve kendi kimliğiyle tahsis edilir. Uzantı seçiminde kararsızsanız com.tr mi yoksa com mu karşılaştırması ve com.tr alan adı alma rehberi süreci ayrıntılandırıyor.
En Sık Dört Ret Sebebi ve Düzeltmesi#
Ret gerekçesi cümleleri kısadır ama kalıpları bellidir. Bildirimde göreceğiniz ifadeler tipik olarak şu dört kümeden birine düşer:
"Başvuru sahibi ile talep edilen alan adı uyumlu değildir." -> 1. kalıp
"Sunulan belge güncel değildir / okunaklı değildir." -> 2. kalıp
"Talep edilen uzantı için başvuru şartları sağlanmamaktadır." -> 3. kalıp
"Başvuruyu yapan kişinin yetkisi belgelenmemiştir." -> 4. kalıp
Aşağıdaki dört başlık, pratikte gelen bildirimlerin neredeyse tamamını kapsar.
1. Alan Adı ile Belgedeki İsim veya Unvan Uyuşmuyor#
Belgeli uzantılarda en katı kural budur. Talep ettiğiniz alan adı, belgede yazan isimle uyumlu olmak zorundadır. Örneğin av.tr başvurusunda baro belgesinde "Ayşe Yılmaz" yazıyorsa hukukdanismanlik.av.tr gibi bir isim reddedilir; ayseyilmaz.av.tr ya da av-ayseyilmaz.av.tr gibi isimle bağlantılı bir tercih gerekir.
Aynı mantık kurumsal uzantılarda da işler: k12.tr başvurusunda okulun resmi adı "Özel Menekşe İlkokulu" ise menekseokullari.k12.tr gibi bir markalaşma denemesi büyük olasılıkla dönecektir. Uyuşmazlığın çözümü belgeyi değiştirmek değil, alan adını değiştirmektir — bu da yeni bir başvuru anlamına gelir.
Ret gerekçesi "başvuru sahibi ile alan adı uyumsuz", "alan adı belgede yer alan unvanı yansıtmıyor" gibi ifadeler içeriyorsa sebep budur. Düzeltmek için belgedeki ismi harfi harfine alın, Türkçe karakterleri sadeleştirin (ş→s, ı→i, ğ→g), boşlukları kaldırın veya tire ile birleştirin ve yeniden başvurun. Türkçe karakterli alan adlarının teknik tarafı için IDN ve Türkçe alan adları yazısına bakabilirsiniz.
2. Belgenin Süresi Geçmiş veya Taraması Okunmuyor#
İkinci sırada teknik bir sebep var: belge geçerli ama sunum biçimi kabul edilebilir değil. En yaygın alt başlıklar şunlar:
- Güncellik. Baro kayıt belgesi, faaliyet belgesi gibi evraklar genelde son birkaç ay içinde alınmış olmalıdır. Üç yıl önce alınmış bir belgeyi yüklemek, belgenin kendisi doğru olsa bile ret sebebidir.
- Okunaklılık. Telefonla eğik açıdan çekilmiş, gölgeli, düşük çözünürlüklü görüntüler reddedilir. Belgedeki kurum adı, tarih, sayı ve imza net okunmalıdır.
- Eksik sayfa. İki sayfalık bir belgenin yalnızca ilk sayfası yüklenmişse başvuru döner. Kaşe ve imza genelde son sayfadadır.
- Kesilmiş kenar. Tarama sırasında belgenin üst veya alt kenarındaki evrak numarası kadraj dışında kalmışsa belge doğrulanamaz.
Bu grup, düzeltmesi en kolay ret sebebidir: aynı belgeyi düzgün tarayıp yeniden yüklemek yeterlidir. Bir sonraki bölümde nasıl tarayacağınızı ayrıntılandıracağız.
3. Yanlış Uzantıya Başvuruldu#
Üçüncü kalıp, yetkinin uzantıyla eşleşmemesidir. Bir devlet üniversitesi edu.tr alabilir, ama bir özel eğitim kurumu ya da kurs merkezi alamaz — onların adresi com.tr'dir. Aynı şekilde bir sağlık teknolojileri şirketi dr.tr alamaz; dr.tr hekim kimliğine bağlıdır.
k12.tr ile edu.tr karışıklığı da sık görülür: k12.tr Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okullar için, edu.tr ise Yükseköğretim Kurulu'na bağlı kurumlar içindir. Anaokulundan liseye kadar olan kurumlar k12.tr, üniversiteler edu.tr tarafındadır. Yanlış tarafa başvurulduğunda belge ne kadar doğru olursa olsun sonuç değişmez.
Bu gerekçeyle karşılaştıysanız yapılacak şey belgeyi düzeltmek değil, uzantıyı değiştirmektir. Kurumsal olmayan projeler için gen.tr ve web.tr uzantıları belge istemeden hemen tahsis edilebilir.
4. Başvuruyu Yapan Kişi Yetkili Değil#
Dördüncü kalıp, başvuru sahibi ile belge sahibinin farklı kişiler olmasıdır. Alan adını sizin adınıza ajansınız, muhasebeciniz veya bir çalışanınız başlattığında, panelde kayıtlı başvuru sahibi bilgileriyle yüklenen belgedeki kişi/kurum uyuşmaz. Sistem bunu "yetkisiz başvuran" olarak işaretler.
Çözüm, başvuru kaydındaki sahip bilgilerini (ad soyad, TCKN/VKN, adres, iletişim) belgedeki bilgiyle birebir aynı hâle getirmektir. Vekaletle yürütülen süreçlerde kayıt kuruluşu ek olarak yetki belgesi veya vekaletname isteyebilir; başvuruyu yeniden göndermeden önce bunu kayıt kuruluşunuza sorun. Kurum adına başvuruda imza yetkilisinin belgede görünmesi de aynı kapsamdadır.
Uzantıya Göre Temel Belge Listesi#
Aşağıdaki tablo pratikte istenen ana belgeyi özetler. Kayıt kuruluşu duruma göre ek evrak isteyebileceği ve resmi liste güncellenebileceği için başvurudan önce trabis.gov.tr üzerindeki güncel gerekli belgeler sayfasını da kontrol edin.
| Uzantı | Temel belge | Ek şart |
|---|---|---|
av.tr | İl barosundan alınmış güncel avukatlık belgesi veya noter onaylı sureti | Alan adı avukatın ad-soyadıyla uyumlu |
dr.tr | Tabip odası kaydı, diploma veya sağlık kuruluşu ruhsatı | Alan adı hekimin adı veya kuruluşun unvanıyla uyumlu |
k12.tr | Okul ruhsatı ya da İl/İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü yazısı | Kurum kodu ve okul adı görünür olmalı |
edu.tr | Yükseköğretim kurumunun resmi yazısı | Kurum antetli, imzalı ve sayılı |
bel.tr | Belediyenin resmi yazısı | İmza yetkilisi tarafından imzalı |
pol.tr | Emniyet birimi resmi yazısı | Kamu kurumları TRABİS-KK üzerinden ücretsiz başvurabilir |
tsk.tr | İlgili askeri birimin resmi yazısı | Kamu kurumları TRABİS-KK üzerinden ücretsiz başvurabilir |
gov.tr | Kamu kurumunun resmi yazısı | Kurum antetli ve sayılı |
kep.tr | BTK yetkilendirme belgesi | Yetkilendirme güncel olmalı |
Kamu kurumları için önemli bir ayrıntı: edu.tr, gov.tr, pol.tr, tsk.tr ve k12.tr uzantılarında kamu kurum ve kuruluşları başvurularını doğrudan TRABİS'in kendi kayıt kuruluşu uygulaması üzerinden yapabilir ve bu kanalda işlem ücreti alınmaz. Özel okullar gibi kamu dışı kurumlar ise ticari kayıt kuruluşlarından birini seçmek zorundadır.
Reddedilmeyen Bir Belge Dosyası Nasıl Hazırlanır#
Ret sebeplerinin ikinci kümesi tamamen dosya kalitesiyle ilgiliydi. Şu ölçütlerle hazırlanan bir dosya bu grupta neredeyse hiç dönmez:
- Format: PDF. Tek sayfalık bir belge için JPG kabul edilse de çok sayfalı evrakta PDF şarttır ve tüm sayfalar tek dosyada olmalıdır.
- Çözünürlük: 300 dpi. Metin ekranda %100 yakınlaştırmada rahat okunuyorsa yeterlidir.
- Renk: Renkli tarayın. Kaşe ve ıslak imza siyah-beyaz taramada bazen kayboluyor.
- Boyut: Genelde birkaç MB'lık bir üst sınır olur. 300 dpi renkli tarama kolayca 20 MB'a çıkabilir, sıkıştırmanız gerekebilir.
- Kadraj: Belgenin dört kenarı da görünsün; kırpmayın.
Telefonla çektiğiniz görüntüleri tek bir PDF'te birleştirmek ve boyutunu düşürmek için iki komut yeterli:
# Taranmış sayfaları tek PDF dosyasında birleştir
img2pdf sayfa1.jpg sayfa2.jpg -o baro-belgesi.pdf
# Boyutu düşür (kalite korunarak)
gs -sDEVICE=pdfwrite -dPDFSETTINGS=/ebook -dNOPAUSE -dBATCH -dQUIET \
-sOutputFile=baro-belgesi-kucuk.pdf baro-belgesi.pdf
# Sonucu kontrol et
ls -lh baro-belgesi-kucuk.pdf
Kurumsal başvurularda belgeye ek olarak kısa bir talep dilekçesi istenebilir. Kurum antetli kâğıda basılıp imzalanacak bir taslak şöyle görünür:
[Kurum antedi]
Sayı : 2026/128
Tarih : 18.08.2026
Konu : Alan Adı Tahsis Talebi
Kurumumuz adına "ornekokul.k12.tr" alan adının tahsis edilmesini
talep ederiz. Başvuru, kurumumuz adına yetkili olan aşağıda
imzası bulunan tarafından yapılmıştır.
Kurum Adı : Özel Örnek İlkokulu
Kurum Kodu : 123456
Yetkili : Ad Soyad / Okul Müdürü
[İmza / Kaşe]
Düzeltip Yeniden Başvurma Adımları#
- Gerekçeyi tam metin olarak isteyin. Kayıt kuruluşundan gelen özet cümle yetmiyorsa, TRABİS'ten iletilen orijinal gerekçenin tamamını talep edin. Yukarıdaki dört kalıptan hangisine denk düştüğünü bu metinden çıkarırsınız.
- Kalıbı belirleyin. Sorun alan adının kendisindeyse (1 ve 3. kalıp) belgeyi yeniden taramanın faydası yok; alan adını veya uzantıyı değiştirmeniz gerekir.
- Belgeyi yenileyin. Süre şartı olan belgelerde eskiyi kullanmayın, kurumdan güncel tarihli yenisini alın. Baro ve oda belgeleri çoğu yerde aynı gün verilir.
- Başvuru sahibi bilgilerini eşitleyin. Panelde kayıtlı ad, unvan, TCKN/VKN ve adres, belgedeki bilgiyle birebir aynı olmalı.
- Dosyayı yukarıdaki ölçütlerle hazırlayın ve kayıt kuruluşunun panelinden yükleyin.
- Takip numarasını not edin ve iletildiğine dair kayıt kuruluşundan onay alın. Belgenin TRABİS'e iletilmesi kayıt kuruluşunun işidir; yükleme yapmanız tek başına iletilmiş olduğu anlamına gelmez.
- Sonucu bekleyin. İnceleme süresi birkaç iş gününü bulabilir; bu sürede aynı isim için ikinci bir başvuru açmayın, süreci karıştırır.
Alan Adının Durumunu Nasıl Sorgularsınız?#
Beklerken alan adının tahsis edilip edilmediğini kendiniz de kontrol edebilirsiniz. .tr uzantılarının whois sunucusu üzerinden sorgu yeterlidir:
# Alan adı tahsisli mi, kime tahsisli?
whois ornek.av.tr
# Tahsis tamamlandıysa nameserver kayıtları görünmeye başlar
dig NS ornek.av.tr +short
# Bölgenin oluşup oluşmadığını gösterir
dig SOA ornek.av.tr +short
Whois çıktısı "no match" benzeri bir sonuç veriyorsa alan adı hâlâ tahsis edilmemiştir — bu, başvurunuzun beklemede olduğu veya reddedildiği anlamına gelir, alan adının kaybolduğu anlamına gelmez. dig NS sorgusu boş dönüyorsa henüz DNS tarafına geçilmemiştir. Tahsis tamamlandıktan sonraki DNS kurulumu için DNS nedir yazısı temel kayıt tiplerini anlatıyor.
Süreci Uzatan Beş Yaygın Hata#
- Aynı belgeyi tekrar yüklemek. Ret sebebini okumadan ikinci kez göndermek en sık yapılan ve en çok zaman kaybettiren hamledir.
- Uzantıyı değiştirip belgeyi aynı bırakmak.
av.tr'dencom.tr'ye geçtiyseniz zaten belge gerekmez; belge yüklemeye çalışmak süreci gereksiz yere karmaşıklaştırır. - Kayıt kuruluşunu değiştirerek "şansını denemek". İnceleme aynı kurum tarafından yapılır, kayıt kuruluşu değiştirmek sonucu değiştirmez, sadece süreci sıfırlar.
- Belgeyi düzenleyip üzerinde oynamak. Tarih veya unvanı görsel olarak düzeltmek belge sahteciliğidir; başvurunun kalıcı olarak reddine yol açar.
- Alan adını sitede duyurmak. Tahsis kesinleşmeden kartvizit bastırmak, sosyal medyada adres paylaşmak, sonrasında alan adını değiştirmek zorunda kalırsanız pahalıya patlar.
Belgesiz Bir Uzantıya Geçmek Mantıklı mı?#
Bazı durumlarda evet. Belgeli uzantı, kurumsal kimliğinizin doğrulandığını gösterdiği için ziyaretçi nezdinde güçlü bir işarettir; bir avukat için av.tr ya da bir okul için k12.tr gerçekten değerlidir. Ama sorununuz yetki eşleşmesindeyse — yani belgeli uzantıya hakkınız yoksa — beklemenin bir anlamı yoktur.
Karar için basit bir ayrım: ret sebebiniz belge kalitesi ya da bilgi uyuşmazlığı ise düzeltip devam edin, birkaç gün içinde sonuçlanır. Ret sebebiniz yetki ise (yanlış uzantı, uygun olmayan kurum türü) belgesiz uzantıya geçin. com.tr, net.tr ve org.tr belge istemeden, boşsa aynı gün tahsis edilir; kısa ve akılda kalır bir isim arıyorsanız kısa .tr alan adı nasıl alınır yazısındaki yaklaşımlar işinizi görür.
İkisini birlikte kullanmak da mümkündür: belgeli uzantı süreci devam ederken belgesiz bir adres alıp siteyi yayına verirsiniz, belgeli tahsis tamamlandığında ana adresi ona taşıyıp eskisini yönlendirme olarak bırakırsınız. Böylece bekleme süresi boyunca yayında olursunuz.
Sıkça Sorulan Sorular#
Başvurum reddedildi, alan adı başkasına mı geçti?#
Hayır. Başvurunuzun uygun bulunmaması, alan adının başka birine tahsis edildiği anlamına gelmez; sadece size tahsis edilmediği anlamına gelir. Eksikliği giderip aynı isim için yeniden başvurabilirsiniz. Yine de aynı isim için sırada bekleyen başka başvurular olabileceğinden, düzeltmeyi geciktirmemek en güvenli yaklaşımdır. Alan adının güncel durumunu whois sorgusuyla kendiniz kontrol edebilirsiniz.
Ret gerekçesi çok kısa, tam olarak neyin eksik olduğunu nasıl öğrenirim?#
Kurum, uygun bulunmama gerekçesini ve tespit edilen eksiklikleri TRABİS üzerinden kayıt kuruluşuna bildirir; kayıt kuruluşu da size iletir. Size ulaşan mesaj özetlenmiş görünüyorsa kayıt kuruluşunuzdan orijinal bildirimin tam metnini isteyin. Gerekçe cümlesi genelde "alan adı-unvan uyumsuzluğu", "belge güncel değil", "başvuran yetkisiz" veya "uzantı uygun değil" kalıplarından birine denk düşer.
Reddedilen başvuru için ödediğim ücret iade edilir mi?#
Bu, kayıt kuruluşunun politikasına bağlıdır ve firmadan firmaya değişir. Bazı kuruluşlar ücreti yalnızca tahsis gerçekleştiğinde tahsil eder, bazıları başvuru anında alır ve eksik belge tamamlamasını aynı başvurunun devamı sayarak ek ücret istemez. Yeniden başvuru yapmadan önce kayıt kuruluşunuza yazılı olarak sorun; ikinci bir ücret çıkacaksa bunu baştan bilmek daha iyidir.
av.tr için istediğim ismi alabilir miyim, örneğin büro adımı?#
Genel kural, alan adının başvuru sahibinin adı ve soyadıyla uyumlu olmasıdır. Bu nedenle büro veya marka adı içeren tercihler çoğunlukla reddedilir. Büro adını kullanmak istiyorsanız com.tr doğru adrestir ve belge istemez. av.tr adresini kendi adınıza alıp büro sitenize yönlendirmek de yaygın ve sorunsuz bir çözümdür.
Belgeyi yükledim ama başvurum ilerlemiyor, sorun ne olabilir?#
Belgeyi kayıt kuruluşunun paneline yüklemeniz, belgenin TRABİS'e iletildiği anlamına gelmez; iletim işlemi kayıt kuruluşu tarafından yapılır. Yükleme sonrası birkaç iş günü geçtiyse kayıt kuruluşunuza "belgem Kurum'a iletildi mi, başvurunun mevcut durumu nedir?" diye sorun. Bazen dosya boyutu veya format nedeniyle yükleme yarım kalır ve kimse fark etmez.
Özel okulum için edu.tr alabilir miyim?#
Hayır. edu.tr yükseköğretim kurumları içindir. Anaokulu, ilkokul, ortaokul ve liseler k12.tr tarafındadır ve okul ruhsatı ya da Milli Eğitim Müdürlüğü yazısıyla başvurulur. Bir kurs merkezi, etüt merkezi veya eğitim danışmanlığı şirketi ise ikisine de uygun değildir; bu kurumların doğru adresi com.tr uzantısıdır ve herhangi bir belge gerektirmez.